Goran Kiković: Imaju li Srbi danas prava u Crnoj Gori?

Od Crne Gore kao srpske države i naroda, svega je ostalo oko 28,73% stanovništva koji se izjašnjavaju kao Srbi. Na popisu stanovništva u Crnoj Gori 1909. godine od ukupno 317.856 građana ogromnu većinu stanovnika činili su pravoslavni Srbi  (94,38%), dok su ostali uglavnom bili Arnauti i  muslimani. Srpskim jezikom je govorilo 95% stanovništva, a u malom procentu je bilo i stanovništva sa albanskim jezikom kao maternjim.

Međutim perfidnim ucjenama i političkom indokrinacijom, uz zaglušujuću propagandu, oduzima se nacionalno biće većini Srba i oni su po osnovu državnosti prevode u novu naciju – Crnogorce, mijenja im se vlastiti jezik i pismo, nekritičkim i nasilničkim odnosom vlasti prema njima. Tako nijesu radili ni Turci za vrijeme viševjekovnog ropstva.

Zato, zahvaljujući promjeni identiteta, Srpskoj zajednici u Crnoj Gori prijeti asimilacija i nestajanje, što predstavnici vlasti, a i jedan dio opozicije, neskriveno i žele. Misle da će se preumljenjem odnosno stvaranjem nove vještačke nacije otrgnuti od suštine srpskog nacionalnog bića i da će tako lakše sprovoditi samovolju, što ionako udarnički čine svakodnevno sa osvetničkim sladostrašćem.

Ipak, najveći neprijatelji ovom naumu su mnogobrojni istorijski izvori i popisi stanovništva koji ukazuju da je srpsko nacionalno određenje u Crnoj Gori bilo apsolutno većinsko do 1945. godine i da crnogorske nacije do te godine nije bilo. Socijalistička vlast je to narodno opredjeljenje faktički stavila van snage i proklamovala crnogorsku naciju. Sve je to urađeno planski, radi razbijanja srpskog uticaja i karaktera Crne Gore u budućnosti.

Crnogorski Srbi danas traže status konstitutivnog naroda, jer u ovakvoj državi nemaju nikakva prâva. Raspadom bivše ”velike” Jugoslavije i stvaranje novih država ponovo je otvoreno na dramatičan način ionako polurazriješeno i naopako postavljeno ”srpsko pitanje”. Sa otcjepljenjem Crne Gore, uz istovremeno držanje Republike Srpske u okviru Bosne i Hercegovine i drsko zapadno djelovanje u podršci nezavisnosti lažne države Kosovo, sprovodi se marginalizacija značaja srpskog naroda na Balkanu.

Zato Srbi u Crnoj Gori moraju tražiti svoja prâva, prije svih prâvo na nacionalne, kulturne i prosvjetne institucije i svoje udžbenike istorije i Srpskog  jezika i književnosti, makar ih uvozili iz Srbije i Republike Srpske. A ako se stvari budu i dalje razvijale nepovoljno, u budućnosti treba tražiti i srpske razrede u zajedničkim školama ili svoje nacionalne škole na srpskom jeziku. Po srpski narod je dugoročno najopasnije poistovjećivanje sa novom crnogorskom izmišljenom nacijom i lažni govor kako u Crnoj Gori svi imaju ista prâva po Ustavu. Jer, nakon referenduma, položaj Srba u Crnoj Gori postaje nepodnošljiv, pošto su Srbi marginalizovani u svakom pogledu: bez svojih medija, bez adekvatnog političkog predstavljanja, ekonomski ugroženi i bez ikakvog uticaja na kreiranje državne politike, u državi u kojoj su uvijek bili autohtoni narod, a danas odjednom – nijesu više! Sasvim je moguće da će i Srbi u Crnoj Gori morati da shvate ono što su mnogi narodi prije njih već naučili, a to je da im ni slobodu ni prâva niko neće dati samo zato što ta prâva formalno postoje na papiru, već će morati svoja kolektivna prava da konačno uporno traže, sve dok ih ne budu dobili i mogli da ih koriste u realnom životu.

 Srbi u Crnoj Gori treba da spriječe dukljanizaciju Crne Gore, da se u tome drže Njegoševe misli i djela i da nepokolebljivo budu uz sve što pripada Srbima u Srbiji, Republici Srpskoj i rasijanju.

Poznato je da je, poslije referenduma (za koji postoje brojni dokazi da nije bio izraz volje naroda), proces udaljavanja Srba i nove nacije Crnogoraca, postao žestoko intenziviran i danas je nepremostiv jaz između ta dva tabora. Prevazilaženje tog kancerogenog stanja mora početi odmah, jer Crna Gora, u suprotnom, može zapasti u još dublje podjele i građanske sukobe. Da bi se to izbjeglo, odnosi između Crnogoraca i Srba u Crnoj Gori treba da budu ustavno-pravno regulisani na demokratski način. Odlaskom režima Mila Đukanovića možda bi se veći dio Crnogoraca vratio ”vjeri prađedovskoj”. Jer, naopakim djelovanjem vlasti Mila Đukanovića u dužem periodu, Srbi i Crnogorci se već razlikuju po jeziku, kulturi i pristupu sadržaju istorije. Zato u školama u Crnoj Gori treba da postoje odjeljenja na srpskom jeziku. Bolje bi bilo da se ponište sadanje proustaške reforme, koje dio po dio srpskog nacionalnog bića nasilno izmještaju iz baštine srpskog naroda – u kulturološkom, etničkom, političkom pa i bezbjednosnom smislu.

Kroz istoriju i vjekove Crnogorci nijesu postojali, kao narod. Od nastanka Zete, a potom Crne Gore kao srpske države, pa sve do komunizma – Crnogorci su bili Srbi.

Crnogorski režim ne obezbjeđuje elementarne prâva za srpsku zajednicu ni na nivou nacionalnih manjina, tako da je nedopustivo prokazan i prognan srpski jezik, zatim zastava trobojka a sve žešće i Srpska Pravoslavna Crkva, na koju se režim okomio poslednjih mjeseci. Srpski narod je jedinstven u osudi uvođenja crnogorskog jezika i izričit je u odbrani i održanju srpskog jezika i ćirilice. Iako, po sumnjivom popisu aktuelne vlasti, u Crnoj Gori ima oko 28,73% nacionalnih (etničkih) Srba, pogledajte tabelu broja i procenta zapošljenih građana srpske nacionalnosti u najznačajnijim crnogorskim institucijama po posljednjem državnom istraživanju.

Pogledajte tabelu aktuelne državne vlasti i sâmi zaključite u kakvom je položaju srpski narod!

Piše Goran Kiković, srpski istoričar u Crnoj Gori i potpredsjednik SO Berane

Komentari
  • Avatar

    Kao Irci,Baski,Korzikanci i Apisovci Srbi će se izboriti za ravnopravnost u Crnoj Gori. Niko od Srba u Crnoj Gori ne raspoznaje razloge progona koji ih je snašao.

    petak, 18. oktobar 2019.
  • Avatar

    Srbi više nisu nigdje dobrodošli, ponajviše zahvaljujući Amfilohiju i sličnima.

    subota, 19. oktobar 2019.

Napišite komentar